Nghiên cứu – Trao đổi

(Kính dâng khánh đản 751 năm của Đức Điều Ngự Giác Hoàng 1258-2009)

Tìm hiểu lịch sử Việt Nam không ai có thể phủ nhận được vai trò quan trọng của Phật giáo trong việc xây dựng các triều đại phong kiến tự chủ đầu tiên Ngô, Đinh, Tiền Lê. Nhưng phải đợi đến thời điểm Lý Công Uẩn bước lên ngai vàng và sau đó dời đô về Thăng Long thì mới thực sự xây dựng được một triều đại quân chủ Phật giáo thành công.

Trong đời sống thường nhật, có không ít người thích đem cái quá khứ vàng son (chứa rất nhiều hoang tưởng) để che đậy những yếu kém và thất bại hiện tại. Cái "tôi" của họ quá lớn để chịu đựng bất cứ một lời phê bình hay chê bai nào, dù vô tình hay nhỏ nhặt.

Dù là bậc trí giả hay chỉ là kẻ trí đoản thì ai ai cũng đến lúc phải nhận thức rằng đời người luôn gặp những bế tắc, mà dù thông minh hay giàu sang, quyền lực đến mấy, cũng bất lực.

Trong cuộc sống đời thường không ai dám hứa trước được điều gì, hay ta sẽ làm cái này hoặc ta sẽ làm cái kia, vì cái chết sẽ đến bất cứ lúc nào. Thế thường, con người đều dễ dàng nhận thấy điều này từ môi trường xung quanh, người thân ra đi, bạn bè ra đi, người này ra đi, người kia không còn nữa, thế nhưng rồi chúng ta cũng cố quên hoặc vì một lí do nào đó mà chúng ta lãnh cảm trước sự tàn khốc của cuộc đời.

Chùa "vô hồn" hay thực ra con người đã vô hồn, vô tình, vô cảm với chính văn hóa? Tòa án lương tâm của nhiều vị, dường như đã đóng... im ỉm từ lâu rồi?

Trong khuôn khổ Tuần Văn hóa Phật giáo 2012 tại Nghệ An, GS. Cao Huy Thuần từ Cộng hóa Pháp về tham dự và đã có buổi thuyết trình về đề tại "Tại sao Phật giáo ảnh hưởng ở Phương Tây" tại nhà Văn hóa Lao Động tỉnh Nghệ An. Buổi thuyết trình đã thu hút hàng nghìn người tham dự, sau đây là toàn văn bài thuyết trình, BBT xin đăng tải để giới thiệu cùng quý độc giả:

"Và bà già chợt nhận ra bàn tay mình cũng đẹp, chỉ khác thôi! Đức Phật dạy rằng cuộc đời là vô thường, biến đổi. Chân lý đó hiển nhiên. Nhưng đạo Phật vượt lên trên nhận thức đó, biết như vậy để chấp nhận nó trong màu nhiệm phong phú tràn đầy của nó khi nào nó đến...Trẻ có cái đẹp của trẻ, già có cái đẹp của già. Giữa trẻ và già không có gì khác nhau. Cái khác là thời gian..."

Có những anh hùng chân đất mà nếu cần gọi tên, thì đấy là những công dân thầm lặng. Họ chỉ làm việc thường ngày phải làm, đi con đường thường ngày phải đi, nói tiếng nói bình thường phải nói. Có thể vì thói quen, vì công việc, hay vì một sự đam mê, nhưng ở họ luôn toát lên một tấm lòng. Và cuộc đấu tranh bảo vệ chủ quyền lãnh thổ - lãnh hải ở biển Đông đang cần lắm những tấm lòng như vậy - không chỉ như một điểm tựa về mặt tinh thần.

"Ta có quyền cúi đầu lễ lạy một hình ảnh đẹp - để thấy khởi phát , truyền tải , luân lưu và cuộn chảy trong ta dòng máu của sự hiền hòa , thanh tịnh và hướng thượng..."