Văn hóa - Lịch sử

Suốt bao năm dài lưu lại ở Sài gòn rồi nơi quê người, tôi đã trăn trở, khắc khởi nhớ thương Huế, nơi tôi sống những ngày bình yên và thanh thản. Hình ảnh Huế đẹp thơ đã hiện về thường xuyên như một nhắc nhở trong tâm tưởng, trí nhớ, giấc ngủ và cơn mơ của đời sống tôi.

Giống như Thăng Long - Hà Nội, Cố đô Huế cũng còn nhiều vết dấu của trung tâm nhà nước phong kiến một thời trong hệ thống phố cổ với các phường, hội. Trong đó, Phường Đúc ở là rõ rệt hơn cả bởi đây là nơi tiếp nối dòng chảy văn hóa Việt thời kỳ phong kiến đến đương đại.

Thuận Hóa – Phú Xuân – Huế tiến dần lũy tiến từ thủ phủ lên phủ chúa và kinh đô vừa là thiền kinh đã 266 năm so với bề dày hơn 700 năm. Ngày nay khách lạ, khách xa đến hành hương hoặc tham quan chùa Huế đều có mong muốn được đi thuyền rồng, nghe ca Huế:

Mở đầu bài viết này tôi muốn làm rõ vấn đề này khi nói đến tôn giáo, dù là Phật giáo hay Thiên Chúa giáo, người ta hay nghĩ tới chùa và nhà thờ, nghi lễ cúng bái, tượng Phật hay là ảnh Chúa, Đức Phật ngồi tự tại trên tòa sen hay ông Chúa Jésus bị đóng đinh trên thánh giá.

Xuân sinh, Hạ chín, Thu héo, Đông tàn. Nếp nghĩ xuôi dòng đang đi theo một con đường mòn miên viễn như thế. Bỗng có một vị sơn tăng – như thiền sư Mãn Giác (1090) chẳng hạn – huơ tay, mỉm cười, tầm nhìn hướng ra ngõ vắng đầy sương, ánh mắt bắt gặp một cành mai hôm trước và kêu lên hồn nhiên:

Tôi tình cờ gặp lại Trần Lan Anh, 35 tuổi, khi dạo quanh một ngôi chùa trong lòng Hà Nội. Khá bất ngờ vì...

(LQ) Trên một chiếc sào dài làm  đòn gánh, những chiếc đèn ú, đèn ngôi sao được chia đều móc cân bằng và tất...

Sau khi đắc quả A-La-Hán, Tôn giả Mục Kiền Liên vận thần thông đi khắp các cõi tìm người mẹ đã khuất. Thấy mẹ đang chịu đói khát khổ sở trong kiếp ngạ quỷ, Ngài đau lòng vô cùng, vội dâng lên mẹ bát cơm. Lòng bỏn xẻn tham lam chưa dứt, bà sợ chúng ma cướp giật nên đưa tay che bát cơm. Nhưng cơm đã hóa thành lửa đỏ!.

"Văn hoá xanh trong vườn chùa Huế, màu xanh rất đặc trưng của chùa Huế. Màu xanh ấy được un đúc lên bằng một nếp sống văn hoá ứng xử giữa cây và người, người thương cây, cây thương người tâm tâm ấn ấn nên chốn thiền môn xứ Huế toát lên một màu xanh rất đặc trưng, màu thiền u tịch, yên ắng, tỉnh lặng mà luôn tươi vui, sinh động..."

Từ sau ngày các chúa Nguyễn thiên di thủ phủ xứ Đàng Trong đến Kim Long (1636) và Phú Xuân (1687), do yêu cầu tiêu dùng của phủ Chúa và quan binh, đã hình thành ở Phố Lữ Bao Vinh một khu phố thị. Đến nửa thế kỷ XIX khu phố thị nầy lan dần lên phía chợ Dinh Gia Hội và tồn tại cho đến ngày nay. Kinh thành Huế được UNESCO công nhận là Thành cổ thì khu Gia Hội Chợ Dinh chính là khu phố cổ của Huế.